Van windenergie naar woonruimte

Een windturbine gaat zo’n dertig jaar mee, maar daarna zijn de onderdelen pas verre van opgebruikt. Vattenfall wilde weten hoe die hoogwaardige materialen opnieuw kunnen worden gebruikt. In het Co/Lab: Upcycled Turbines bracht Dutch Design Foundation (DDF) het energiebedrijf samen met vier ontwerpstudio’s.

Dat Vattenfall technische kennis in huis heeft, was bij aanvang van het traject uiteraard al bekend. Daarom werd vooral gezocht naar ontwerpers die toepassingen konden bedenken die binnen de energiesector misschien minder gangbaar zouden zijn. Dutch Design Foundation (DDF) selecteerde studio’s met uiteenlopende werkwijzen. Daaropvolgend koos Vattenfall voor vier deelnemers, één meer dan aanvankelijk voorzien.

Ontwerpstudio’s Superuse en cepezed onderzochten nieuwe functies voor de onderdelen van de windturbines. Studio Carbon ontwikkelde een toekomstvisie met een toolkit om daar stapsgewijs naartoe te werken. En Interactivist vertaalde de levensloop van turbines naar data paintings die nu ook zijn aangekocht door Vattenfall. Labmanager Justine Kontou hield namens DDF de samenwerking op koers, bracht informatievragen bij Vattenfall onder de aandacht en hielp toen ingenieurs en ontwerpers elkaar niet meteen begrepen.

Superuse zag in dat de nacelle, de behuizing boven op de turbine, ook zou kunnen worden gebruikt als woning. In hun ontwerpproces onderzochten ze onder andere naar wat nodig wat nodig zou zijn voor onder meer daglicht, betere isolatie, als zo’n nacelle daadwerkelijk zou worden omgebouwd tot een volledig tiny house, inclusief een keuken en badkamer.

Op verzoek van Vattenfall bouwde zusterbedrijf Blade-Made het prototype voor Dutch Design Week 2024. Bezoekers konden daar zelf ervaren hoe een turbineonderdeel dat is omgedoopt tot tiny house voelt.

Ook cepezed bracht het ontwerp in praktijk: ze bouwden twee rotorbladen die samen als gekoppeld platform bleven drijven. Daarmee werd hergebruik op ware grootte tastbaar en ontsloten ze een mogelijke nieuwe toepassing onderdelen van windturbines op het water. Voor uitrol op grotere schaal is verdere ontwikkeling nodig.